Na antenie

DZIEŃ DOBRY PODLASIE

Najszybsze informacje, relacje, komentarze. Mówimy o sprawach, którymi żyje region, o ludziach którzy są nam bliscy o miejscach, które znamy, o wydarzeniach, którymi żyjemy - zaprasza Marcin Jabłkowski.
zobacz wszystkie

Na antenie

O co prosimy św. Mikołaja?

2009-12-02 09:23:46
Idą święta i za chwilę zacznie się sezon na kupowanie prezentów. Któż z nas nie lubi dostawać prezentów. Świadczą o pamięci bliskich. 3 grudnia zapytamy mieszkańców naszego regionu co chcieliby otrzymać od św. Mikołaja.

fot.: www.mmlublin.pl



Święty Mikołaj (ang. Santa Claus, Father Christmas) – postać starszego mężczyzny z brodą ubranego w czerwony strój, który wedle różnych bajek w okresie świąt Bożego Narodzenia rozwozi dzieciom prezenty saniami ciągniętymi przez zaprzęg reniferów. Według różnych wersji zamieszkuje wraz z grupą elfów Laponię lub biegun północny.

Dzięki sprawnej promocji praktycznie zastąpił on w powszechnej świadomości tradycyjny wizerunek świętego Mikołaja biskupa.

Obecnie powszechna forma tej postaci wywodzi się z kultury brytyjskiej i amerykańskiej, gdzie jest jedną z atrakcji bożonarodzeniowych. W większej części Europy, w tym w Polsce, dzień Świętego Mikołaja obchodzony jest tradycyjnie 6 grudnia jako wspomnienie świętego Mikołaja, biskupa Miry. Rankiem tego dnia dzieci, które przez cały mijający rok były grzeczne, znajdują prezenty, ukryte pod poduszką, w buciku lub w innym specjalnie przygotowanym w tym celu miejscu (np. w skarpecie).

Na skutek przenikania do europejskiej tradycji elementów kultury anglosaskiej (w szczególności amerykańskiej) także w Europie Święty Mikołaj utożsamiany jest coraz częściej z Bożym Narodzeniem i świątecznymi prezentami.

HISTORIA POSTACI

Święty Mikołaj, biskup Miry, ze względu na przypisywane mu legendą uczynki (m.in. cały majątek rozdał biednym), został pierwowzorem postaci rozdającej prezenty dzieciom. Przedstawiany jako starzec z okazałą brodą, często w infule i pastorałem, z workiem prezentów i pękiem rózeg w ręce. 6 grudnia (w rocznicę śmierci świętego) grzecznym dzieciom przynosi prezenty (zwykle słodycze), a niegrzecznym (na ostrzeżenie) rózgę.

W kontekście polskim, Aleksander Brückner w Encyklopedii Staropolskiej określił to jako zwyczaj późny, miejski, niemiecki.

Jedna z legend głosi, że pewien człowiek, który popadł w nędzę, postanowił sprzedać swoje trzy córki do domu publicznego. Gdy biskup dowiedział się o tym, nocą wrzucił przez komin trzy sakiewki z pieniędzmi. Wpadły one do pończoch i trzewiczków, które owe córki umieściły przy kominku dla wysuszenia. Stąd w krajach, gdzie w powszechnym użyciu były kominki, powstał zwyczaj wystawiania przy nich bucików lub skarpet na prezenty. Tam, gdzie kominków nie używano, Mikołaj po cichutku wsuwa prezenty pod poduszkę śpiącego dziecka.

Początkowo św. Mikołaj przybywał z południa. W średniowiecznym Amsterdamie Sinterklaas przypływał żaglowcem z dalekich ciepłych mórz, a wór z prezentami niósł ciemnoskóry sługa zwany Zwarte Pietem. Człowiek z ciepłych krajów nie bardzo pasował do zaśnieżonego zimowego pejzażu. Toteż gdy w roku 1822 Clemens Clarke Moore napisał poemat, w którym św. Mikołaj przybywa saniami zaprzężonymi w renifery z bieguna północnego, wkrótce przyjęło się to do tradycji.

Niezgodności kalendarza gregoriańskiego z kalendarzem juliańskim sprawiły, że dzień św. Mikołaja według starego stylu wypadał blisko dnia Bożego Narodzenia w nowym stylu. Podsunęło to pomysł, aby prezenty przynosiło, zamiast świętego, Dzieciątko Jezus. Jezusa przedstawiało ubrane na biało dziecko, worek z prezentami niósł mężczyzna przebrany za mędrca – jednego z trzech, którzy przynieśli dary Dzieciątku. Ten zwyczaj jednak się nie przyjął, mężczyzna znów stał się św. Mikołajem, dziecko zaś zostało jego pomocnicą Śnieżynką. Jednak w niektórych krajach św. Mikołaj został bożonarodzeniowym dziadkiem: Père Noël we Francji, Julemand w Norwegii, Babo Natale we Włoszech.

LOKALNE ODPOWIEDNIKI

W Rosji św. Mikołaj był również otoczony kultem jako patron uciśnionych i skrzywdzonych, ale przejętą z zachodu postać rozdającą dzieciom prezenty nazwano Dziadkiem Mrozem (ros Дед Мороз), ze względu na podobieństwo do bajkowej postaci nazywanej Moroz Krasnyj Nos. Zgodnie z tradycją, rozdaje on prezenty wraz ze Śnieżynką (ros. Снегурочка).
W tradycji bizantyjskiej jego odpowiednikiem jest Święty Bazyli, który obdarowuje prezentami dzieci w dniu 1 stycznia.

W Wielkopolsce i na Kaszubach prezenty na Boże Narodzenie tradycyjnie przynosił Gwiazdor, która to postać obecnie zlała się ze świętym Mikołajem.

MIKOŁAJ WSPÓŁCZEŚNIE


Według popularnej miejskiej legendy, obecny wizerunek – czerwony płaszcz i czapka – został opracowany w 1930 roku na zlecenie koncernu Coca-Cola przez amerykańskiego artystę, Freda Mizena, jednak pierwsze wizerunki Mikołaja w tym stroju pojawiły się już w latach 20., kilka lat zanim został użyty w reklamie napoju. Na pewno jednak reklama ta pomogła utrwalić w powszechnej świadomości ten kostium świętego. Rok później nowy wizerunek św. Mikołaja przygotował, także na zlecenie Coca-Coli, Huddon Sundblom.

Współcześnie, ze względów komercyjnych, wizerunek św. Mikołaja jest używany przez handlowców, a okres wręczania prezentów rozciągnął się od imienin Mikołaja do Nowego Roku. Jako postać reklamowa Mikołaj jest popularny w okresie świątecznym także w krajach Azji, dokąd trafił z USA. Towarzyszy kończącym rok handlowym promocjom nawet w Chinach, gdzie jest znany jako Staruszek Bożonarodzeniowy.

fot.: www.bozenarodzenie.info.pl
.............................................................................................................................................................................................



Święty Mikoła
j Cudotwórca z Miry
(ur. ok. 270 w Patarze, zm. ok. 345 lub 352) – biskup Miry w dzisiejszej Turcji. Jeden z najbardziej czczonych przez Kościoły Prawosławne świętych (nazywany zawsze św. Mikołajem Cudotwórcą), a także uznawany za świętego przez Kościół katolicki.
Zasłynął jako cudotwórca, ratował żeglarzy i uratował miasto od głodu. Odwagą i sprawiedliwością wykazał się ratując od śmierci niesłusznie skazanych urzędników cesarskich.

HISTORIA

Według podań po bogatych rodzicach otrzymał w spadku znaczny majątek, którym chętnie dzielił się z ubogimi. Wyróżniał się pobożnością i miłosierdziem. Mieszkańcy Miry wybrali go na swojego biskupa. Po życiu gorliwym i pełnym dobrych czynów, zmarł w połowie IV wieku, spontanicznie czczony przez wiernych. Gdy Mirę opanowali Arabowie, kupcom włoskim udało się zabrać jego relikwie i przewieźć do Bari w południowych Włoszech. Znana jest historia o trzech niesprawiedliwie uwięzionych oficerach uwolnionych za jego wstawiennictwem; opowieść o trzech ubogich pannach wydanych za mąż dzięki posagom, których Święty dyskretnie im dostarczył; o trzech młodzieńcach uratowanych przez niego od wyroku śmierci; o żeglarzach wybawionych z katastrofy morskiej. Jeden z utopców statku wiozącego świętego na pielgrzymkę do Jerozolimy miał podobno zostać przez niego wskrzeszonym. Święty Mikołaj wskrzesił też trzech młodzieńców zabitych za nieuregulowanie rachunku za nocleg w gospodzie.
Święty Mikołaj brał udział w soborze w Nicei, gdzie miał spoliczkować heretyka Ariusza.

W KULTURZE

Do dziś utrzymuje się zwyczaj składania podarunków w formie niespodzianki, choć obecnie zwyczaj ten jest często łączony z baśniową postacią Świętego Mikołaja.

PATRON

Mikołaj jest patronem Grecji, Albanii, Rosji, Bari, Aberdeen, Antwerpii, Berlina, Chrzanowa (woj. Małopolskie), Głogowa, Miry, Moskwy, Nowogrodu jak również bednarzy, wytwórców guzików, cukierników, gorzelników, dzieci, flisaków, jeńców, kupców, sprzedawców perfum, sprzedawców wina, sprzedawców zboża i nasion, marynarzy, kierowców, uczonych, młynarzy, kancelistów parafialnych, piekarzy, pielgrzymów, piwowarów, podróżnych, rybaków, sędziów, studentów, żeglarzy, notariuszy, panien pragnących wyjść za mąż, więźniów oraz obrońców wiary przed herezją, patron pojednania Wschodu i Zachodu.

Wspomnienie liturgiczne św. Mikołaja obchodzone jest w Kościele katolickim 6 grudnia
.

fot.: www.pustkow.freehost.pl

źródło: wikipedia

POWIAT GARWOLIŃSKI: samorządowcy chcą od św. Mikołaja tylko normalności

Samorządowcy z powiatu garwolińskiego nie mają wygórowanych życzeń, bo przede wszystkim oczekują, że św. Mikołaj przyniesie im zgodę i spokój, a niektórzy liczą na pełne mamony gminne kasy.
– Kochany św. Mikołaju, chciałbym cię bardzo prosić, żebyś pomógł nam w rozwiązaniu najważniejszego problemu, jaki obecnie jest w Polsce. To znaczy uzdrowieniu sądownictwa, całego, szeroko rozumianego resortu sprawiedliwości. Aby było tak, że podejrzani z różnych opcji politycznych traktowani byli jednakowo, aby definitywnie odeszła w przeszłość taka praktyka rodem jeszcze z PRL-u, że pewne opcje są rozgrzeszane z podejrzeń swoich niewłaściwych uczynków, no, a inne mają wyłapywane najdrobniejsze błędy i są za nie surowo karane- zwraca się za pośrednictwem Radia Podlasie do św. Mikołaja przewodniczący Rady Miasta Garwolina.

Przewodniczący prosi o to, co powinno być normą w demokratycznym kraju. Normą też powinno być życzenie przewodniczącego Rady Gminy w Borowiu, który chce tak niewiele. – Jako samorządowiec lokalny życzyłbym sobie od św. Mikołaja na najbliższy rok dużo, dużo pieniędzy, co by tym najbiedniejszym w gminach wystarczyło, tzn. na pomoc społeczną, wspierać tych ludzi. No, i oczywiście jak najwięcej pieniędzy na inwestycje lokalne, żeby całe społeczeństwo lokalne było usatysfakcjonowane działalnością samorządu, no, i spokoju w samorządzie. Żeby było czuć tą więź samorządowców z lokalną społecznością oraz szacunek z jednej i drugiej strony- powiedział przewodniczący.
Bo zgoda buduje, a niezgoda rujnuje. W większości samorządów dominuje chyba ten pierwszy człon starego porzekadła.

WJ/Garwolin

ŁUKÓW: Jak wybieramy prezenty dla najbliższych


Nadszedł już ten czas, w którym zaczynamy przygotowywać się do Świąt Bożego Narodzenia. Po pierwsze przygotowujemy się do nich duchowo. Ale częścią tych właśnie świat, jest również obdarowywanie się prezentami. Nasza korespondentka z Łukowa, Anna Kupińska, zapytała samorządowców o to jak wybierają prezenty dla swoich najbliższych:



I wkrótce ten dzień nadejdzie.

AKup/Łuków

SIEMIATYCZE

Już za 3 tygodnie obchodzić będziemy święta Bożego Narodzenia. Nadchodzi czas kupowania prezentów, dlatego dziś sprawdzamy, co od św. Mikołaja chcieliby otrzymać mieszkańcy naszego regionu. Agnieszka Bolewska-Iwaniuk próbowała ustalić o czym marzy młodzież.



ABol/Siemiatycze

BIAŁA PODLASKA

Czego życzymy sobie od św. Mikołaja? Dóbr materialnych czy raczej szczęścia i zdrowia?

O to mieszkańców naszego regionu zapytał Sebastian Zimnicki.



SZ/Biała Podlaska